Samstag, 1. September 2018

ცოტა რამ პანკისზე




ავტორი: მარიკა ლაფაური
ციტატებს კითხულობს: ვასო გაბუნია

ფოტოები: საკუთარი არქივი

Donnerstag, 12. April 2018

Einführungstext an der Elbphilarmonie. Antschiskhati Chor Konzert


Einführungstext an der Elbphilharmonie am 01.04.2018 für den Antchiskhati Chor Konzert im Rahmen des Kaukasus Festivals



Sehr geehrte Damen und Herren,

In einem Hamburger Vers aus dem 18. Jahrhundert war die Zugehörigkeit der Bürger genau definiert: 
"Sankt Petri den Reichen / Sankt Nikolai desgleichen / Sankt Katharinen den Vornehmen / Sankt Jacobi den Bauern, / Sankt Michaelis den Armen  / Dat mag Gott wohl erbarmen."-
- Nun können wir noch einen Satz hinzufügen: die Elbphilharmonie – ein Ort für Alle!
Wir begrüßen sie heute Abend in diesen Saal, der Elbphilharmonie, worauf wir Hamburger stolz sind und dazu möchte ich mich auch zählen.
An diesem  geschichtsträchtigen Platz, bekommt das Schlagwort „Hamburg - Tor zu Welt“ einen konkreten Inhalt.
Eine georgische Legende besagt: Als der Herrgott die Erde aufteilte, hat er ein kleines Stück Erde für sich behalten. Plötzlich kommen die Georgier schön singend daher, denn sie haben die Aufteilung verpasst. Gott gefällt so sehr, was sie singen, dass er das Land, was er für sich vorgesehen hat,  dem „singenden Volk“ schenkt.
Schon der altgriechische Geschichtsschreiber Strabon nannte die Georgier ein „singendes Volk“.
So wie die Herkunft der georgischen Sprache den Forschern noch heute Rätsel aufgibt, steht auch die Musik als einzigartiges Phänomen neben den anderen Musikkulturen der Welt.
In der Musik Georgiens spiegelt sich nicht nur die komplexe kulturelle Geschichte des Landes, sondern die ganze Fülle der  Entwicklungsstufen und  Formen der Musik wieder.
Georgische Musik ist grundsätzlich mehrstimmig. Die Entwicklung der georgischen Polyphonie- Mehrstimmigkeit, geht der europäischen um mindestens dreihundert Jahre voraus und basiert auf  einem eigenen Notensystem.
Der Musikwissenschaftler und Sozialanthropologe Siegfried Ferdinand Nadel behauptet, dass die Verbreitung der Polyphonie in der europäischen professionellen Musik georgischen Ursprungs sei.
Die musikalische Tradition Georgiens ist insofern bedeutsam, als das Land von Kulturen umgeben ist, in denen es keine Mehrstimmigkeit gibt. Die georgische Sprache und die Musik zeichnen ihre historisch-geographischen Grenzen genau auf.
Es ist doch vielleicht mehr als nur symbolisch, dass für eine utopische Idee, ein Lied aus dem Kaukasus, der oftmals als „Berg der Sprachen“ und als „Berg der Völker“ bezeichnet wird, ins All geschickt wurde. Das georgische Lied „Chakrulo“ erklingt  auf der sogenannte Golden Record, die die NASA mit der Raumsonde Voyager im Jahr 1977 mitgenommen hat. Sie soll für die nächsten 500 hundert Millionen Jahre ein Zeugnis über die Menschheit ablegen.  
Wir wünschen Ihnen einen erlebnisreichen Abend und beginnen nun mit Oster-Gesängen.
 Teil II
Wir freuen uns auf  den zweiten Teil unseres Konzerts und weiter mit Ihnen zusammen zu sein.
Nach der Christianisierung Georgiens in den 30er Jahren des IV. Jahrhunderts ist die Mehrstimmigkeit als musikalische Sprache vermutlich von der Kirche übernommen worden und im Sinne des christlichen Trinitätsgedankens als Dreistimmigkeit kanonisiert.  
Ist in dieser Musik vielleicht ein Schlüssel verborgen, durch den sich der tiefere Sinn des in alten georgischen Schriften gebrauchten Begriffs  „Schekovleba“ eröffnet? Dieses Wort lässt sich mit „Vereinigen“ oder „Zusammenfügen“ übersetzen. Wurde vielleicht in der kompliziert verlaufenden Stimmführung, die in jedem Lied  Unisono endet, dieses sakrale Daseinskonzept zum Ausdruck gebracht?
David Schugliaschwili der Musikwissenschaftler und einer von vier Gründern des Anchischati Chors äußerte sich wie folgt in einem Interview mit mir: ...“die georgische Mehrstimmigkeit ist eher eine Suche nach der Einigkeit, ein Sich-Finden in der Unterschiedlichkeit.“
Von der Eroberung des Kaukasus und der Annexion des Landes durch das zaristische Russland war auch die georgische Musik betroffen. Der seit dem 4. Jahrhundert eigenständigen georgischen Kirche wurde die Autokephalie  genommen und Kirchengesang verboten. Die Fresken wurden übermalt, die georgische Königsdynastie, die Älteste in Europa, wurde aufgelöst, zerstreut oder unter den Zar gestellt.
Die georgische Sprache, die zu einer alleinstehenden Sprachfamilie gehört, war bald vom Aussterben bedroht. Genau ab diesem Zeitpunkt gab es in Georgien ein Erwachen der nationalen Bewegung, des so genannten TERGDALEULI, - also diejenigen, die vom Tergi, einem Fluss im Norden Georgiens, getrunken hätten bzw. ihn überquert haben. Das waren junge Menschen, die in Petersburger oder europäischen Universitäten studiert hatten und zurückgekehrt sind. Es wurden erste Versuche unternommen um die bis dato die mündlich überlieferte georgische Musik aufzuschreiben.
Georgiens Geschichte wurde mehrfach auf das bitterste unterbrochen: Revolution, Aufstände, kurze Unabhängigkeit vor genau 100 Jahren, 1918, war es dieerste sozialistische Republik weltweit, in der unter mehrere progressive Reformen, wie die Frauenrechte, in der Welt für Aufsehen sorgten. Dann gab es wieder erneute Annexion, Repressalien, kommunistisch autoritäre Regime, dunklere 1990er Jahre, Giftgase, Demonstrationen und noch mal die ersehnte Unabhängigkeit 1991, ein Auf und Ab, die erneute Okkupation, den Krieg vom 2008 und die heutige Stagnation.
Der Dichter und Philosoph Johann Gottfried von Herder sammelte Volkslieder und gab einen Band heraus:
“Stimmen der Völker in Liedern”, und damit wurde Herder Initiator der deutschen Volksliedforschung. Herder schrieb: „das Lied bleibt und wird gesungen....“  "Poesie und insonderheit Lied (....) lebte im Ohr des Volkes, auf den Lippen und der Harfe lebendiger Sänger, ... sie war die Blume der Eigenheit eines Volkes."
Diese Lieder eines Volkes haben viele Freunde gefunden. Überall auf der Welt werden georgische Lieder entdeckt und gesungen. Wir möchten, dass diese Blume, nach Herders – „der Eigenheit des Volkes“- eine Blume dieses Planeten bleiben soll.
Frohe Ostern!
Ich danke Ihnen!
Marika Lapauri-Burk

Freitag, 11. August 2017

მოკლე კომენტარი გერმანიაში ჩატარებულ კონფერენციებზე-2009


მარიკა ლაფაური-ბურკი, ჰამბურგი


აქ მოკლედ გვინდა შევეხოთ  ერთ საკითხს და ინფორმაციის სახით გაგაცნოთ, რომ გერმანიაში ბოლო ხანებში მომრავლდა თურქი მეცნიერების მოხსენებები საქართველოს და კავკასიის თემაზე. როგორც ვიცით თურქეთი, როგორც ნატოს წევრი და მეზობელი ქვეყანა, საქართველოსათვის ძალიან მნიშვნელოვანია. აქედან გამომდინარე, გაცხადებული საგარეო პოლიტიკის გარდა, უმნიშვნელო არ უნდა იყოს თურქი მეცნიერების გამოსვლები საქართველოს თემასთან დაკავშირებით. ჩვენ საქართველოს საგარეო სამინისტროს უკვე ვაცნობებდით მასშტაბური კონფერენციის თაობაზე, რომელიც ჰამბურგში 2009 წლის 8 თებერვალს ჩატარდა, (სათაურით „კრიზისი კავკასიაში) სადაც ორი თურქი მეცნიერი პროფ. დოქტ. მიჰატ ჩელიპკალა და ჰასან კანბოლატი ანკარიდან მონაწილეობდნენ.  ჰამბურგში 18 ივნისს ჩატარდა ასევე ჩატარდა კონფერენცია თემაზე, „მრავალფეროვნება ქალაქში: კულტურა, რელიგია, ეთნოსი, სადაც ასევე კავკასიის თემატიკა განიხილებოდა. კონფერენცია ერთობლივი ღონისძიება იყო, ცნობილი ინსტიტუციებისა, როგორიცაა აზია-აფრიკის ინსტიტუტი (AAI) ჰამბურგის პოლიტიკური განათლების ცენტრი (TGH)
17-19 ივნისს ჩატარდა კონფერენცია „მტრის სახე პოლიტიკური რადიკალიზაციის კონტექსტში, რომელიც ლისტნოვში მოეწყო სამეცნიერო-კვლევითი, უნივერსიტეტთან არსებული საზოგადოება „EuroKaukAsia-ს ინიციატივით. აქაც ერთერთი მომხსენებელი, გერმანიაში, კიოლნში მცხოვრები მეცნიერი უსუფ ოტჩელიკი თემებით „ ეთნიკური კონფლიქტების ფსიქოლოგიის შესახებდა „ საქართველო ნაციონალიზმის ხაფანგში წარსდგა.

ლაიტმოტივი ამ მოხსენებებისა არის: თურქეთს შეუძლია კონფლიქტების  მოგვარება, ამის მიზეზად სახელდება, რომ თურქეთში „კავკასიური ეთნოსები  (და არა ქართველები) ცხოვრობენ, საქართველომ მეტად უნდა გაითვალისწონოს ეთნოსების სურვილები, აჭარაში მიმდინარეობს აგრესიული გაქრისტიანების პროპაგანდა და ეს არ არის სწორი გზა, საქართველოს არ გააჩნია სეპარატისტულ ტერიტორიებთან და განსაკუთრებით კი, აფხაზეთთან ურთიერთობის რესურსი, და ა. შ. მოხსენებებს თან ახლავს „რუკები“, განსაკუთრებით ხაზგასმულია აჭარის თემა. 
ჩვენი ინფორმაციებით, ეს მომხსენებლები აქტიურები არიან და სხვადასხვა კონფერენციებში მონაწილეობას იღებენ. ჩვენი საშუალებებიდან გამომდინარე, ჩვენ არ შეგვიძლია ამ  ყველაფერს მეტი ინტენსიურობით გავადევნოთ თვალი. 
ჩვენთვის რა თქმა უნდა გასაგებია აკადემიური, სამეცნიერო კველევების თავისუფლების უფლება. ასევე, არ ვაპირებთ ისედაც რთულ მდგომარეობაში ახალი განგაშის ატეხვას. მაგრამ დარწმუნებული ვართ, რომ არათუ სიფხიზლე გვმართებს, არამედ საჭიროა ასეთ რთულ მდგომარეობაში საკუთარი გარკვეული სტრატეგიის გამომუშავება არა მხოლოდ საერთაშორისო პოლიტიკის არენაზე არამედ საყოგადოებრივ დონეზეც. სამეცნიერო აკადემიური რესურსები მეტად უნდა იყოს ამოქმედებული. ჩვენი შეფასებით, ეს ბოლო ხანებში გააქტიურებული თურქული მეცნიერება საქართველოსთან მიმართებაში სრულიად გარკვეულ კურსზე მიუთითებს. 
ამ საკითხებთან დაკავშირებით ბევრი შეკითხვა გვიჩდება ქართულ მედიასთან, სახელმწიფო უწყებებთან.
გვაინტერესებს, რა არის ჩვენი სტრატეგია, თუ ასეთი არსებობს, ევალებათ თუ არა საელჩოებს მინიმუმ ასეთი  მასალების შეგროვება, თუ კი, მაშინ გვაინტერესებს, თუნდაც ამ ბოლო ერთი წლის მანძილზე რა გაკეთდა ამ მიმართულებით და აქედან გამომდინარე, რა ამოცანებს ვუსახავთ ჩვენს თავს.

აქვე გვინდა ერთი ლინკი მივუთითოთ, რომელიც ვენის გახმაურებული კონფერენციის თემას ეხმაურება. 
გაზეთ 24საათის ფურცლებზე 30 მარტს ჩვენც ამ კონფერენციის თემას, (კვალავ ვენის შეხვედრის გამო, ავტ. ნანა ჭელიძე, მარიკა ლაფაური-ბურკი) სადაც  ავღნიშნავდით, ამ კონფერენციის მასპინძლის ჰანს ქრისტიან შტრახეს პოლიტიკურ ხედვას საქართველოსთან დაკავშირებით. იმედია, მკითხველს ახსოვს, ამ კონფერენციაში ახალი საპრეზიდენტო „კანდიდატის ებრალიძის მონაწილეობა და ლევან პირველის პირადი მეგობრობა და მისი ასევე მონაწილეობა ამ ღონისძიებაში.
პარტიის (FPÖ)ულტრა რადიკალურ მემარჯვენე მიმართულბაზე და მის რეპუტაციაზე დასავლურ პოლიტიკურ სივრცეში, ჩვენ უკვე დავწერეთ და აღარ გავიმეორებთ. შევაჩერებთ თქვენს ყურადღებას მხოლოდ მოკლე ოფიციალურ განცხადებაზე, რომ  20.06.09 ხსენებული ჰ.ქ. შტრახე  და მისი დელეგაცია შეხვდა მოსკოვში ლუჟკოვს, სადაც განიხილებოდა ზოგადი პოლიტიკური თემები, ეკონომიკის საკითხები და მეგობრული ურთიერთობების გაღმავება. 





Freitag, 21. Juli 2017

ნიკო ჯანელიძის გახსენება

ტექსტი დაწერილია საბჭოთა წარსულის კვლევების ლაბორატორიისათვის.

გადადით ბმულზე: http://german-georgian.archive.ge/ka/blog/19


-----------------------------------

ნიკო ჯანელიძის დიგიტალიზირებული არქივი იხილეთ შემდეგ ბმულებზე:

https://de.scribd.com/document/354595762/%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%9D-%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94-%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98-%E1%83%9E%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%A1%E1%83%90


https://de.scribd.com/document/354591644/%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%9D-%E1%83%AF%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%98%E1%83%A1-%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98


https://de.scribd.com/document/354591187/Niko-Djanelidze-3-Presse-Notizen-Gedichte



https://de.scribd.com/document/354590697/Niko-Djanelidze-Deutsche-Presse-2

https://de.scribd.com/document/354589435/Niko-Djanelidzes-Archiv-1-Deutsche-Presse
https://de.scribd.com/document/374785652/Artikel-about-Niko-Djanelidze-2018

ფოტო:  1991. ვინფრიფ ბოედერთან ოლდენბურგში. ნიკო,ჯანელიძე ბიძინა რამიშვილი, ნინო ყარალაშვილი, მარიკა ლაფაური, ვინფრიდ ბოედერი, ქვევით: ოთარ ყარალაშვილი, დათო კაკაბაძე

მოხსენიებული სახელების რეგისტრი:
ამაშუკელი, ნელი
არაბული, ავთანდილ
არსენიზე, ჟორა
ახალაზე, კირილე
ბაიზენდერგი, ალბერტ
ბარამიძე, ალექსანდრე
ბარკალაია, ბეგლარ
ბარკალაია, ბეგლარ
ბერძენიშვილი, გედევან
ბითიაშვილი, ისაკი
ბლახშტაინერი, რობერტ
ბოედერი, ვინფრიდ
ბრუსე, ვალტერ
გაგნიძე, დიომიდე
გამსახურდია, აკაკი
გასაშვილი, სტეფანე
გელოვანი, აკაკი,
გვანჩინი, ნესტორ
გოცირიძე, დავით
გრას, გუნტერ
გუშალაშვილი, ვასილ
დირზენი, გოტფრიდ
დონერი, ვალტერ
ვაისტი, ლეონორე
თამარა გრუნვალდი
თარხნიშვილი, მიხეილ
თინა როიმანი
თოფურია, გურამ
თოფურია, ილია
თურქაშვილი, ლუკა
იესულატ-კასპარ, მარლის
ილიაII
იუნგი, ულრიკე
კაკაბაძე, ნოდარ
კალანდაძე, პროკოფი
კერესელიზე, მარიამი, ლეო
კუპრავა, ვახტანგ
ლარანიაგა, პილარ მარია
ლაფაური-ბურკი, მარიკა
ლახი, რ.
მაისურაძე, ნიკოლა
მამალაძე, ლევარსი, მელიტონი
მაღალაშვილი, გოგი
მელაძე, მიხეილი
ნავაშვილი, ილია
ნავროზაშვილი, კონსტანტინე
ნაცვლიშვილი, ზაქარია
ნაცვლიშვილი, პაატა
ოდლომიშვილი, ივანე
პაიჭაძე, ერმილე
პაპე-გეგელაშვილის, ლიდია
პაპე, ულრიხ
პატარაია, ნიკოლა
პოლცუხი, ვალენტინ
რებროვ, ივანე
რევიშვილი, შოთა
როსტიაშვილი, ზაქარია
სალაძე, ნანა
ტაბაღუა, ილია
ფენრიხი, ჰაინც
ფიშერ-აპელტი
ქაჩლიშვილი, ისაკი,
ღლონტი, ალექსანდრე
შანიძე, აკაკი
შარაძე, გურამი
შმიდტი, ჰორსტ
შპულერ, ბერთოლდ
შტოფერსი, დიტერ
წეგენერ, კონრად
წერეთელი, ელენე, კოტე
ჭელიძემ გიზო
ხაბალაშვილი, დავით
ხადელიშვილი, ალექსანდრე
ხადური, სიმონ
ხვედელიძე, პორფილე
ხუციშვილი, ოთარ
ჰანს-ჰაინრიხ ნიმან
ჰეინრიხ რობახერი

-->
ჰეიპი, გუნტერ

Donnerstag, 15. Juni 2017

მთვარისას მოგზაურობა / თავისუფალი მიმოსვლა ევროპაში



2017 წლის თებერვალში უკვე საბოლოოდ გამოცხადდა ევროკავშირთან თავისუფალი მიმოსვლის კანონის ამოქმედების შესახებ.
საქართველოს ევროპული მისწრაფებების გამო, ყველაზე მეტად დაზარალდა სამაჩაბლოს მოსახლეობა.
მინდოდა ჩემი პირადი პირველი სტუმარი ჰამბურგში სამაჩაბლოდან დევნილი ან ომით დაზარალებული ოჯახიდან ყოფილიყო.

გორის უნივერსიტეტში სტუდენტებს შორის ჩატარებული ლატარიით, ერთკვირიანი მოგზაურობა საჩუქრად შეხვდა 22 წლის მთვარისა სადაღაშვილს, რომელიც 7-14 ივნისის კვირას ჰამბურგს ეწვია.
მთვარისას მონათხრობი, მისი თვალით დანახული დღევანდელი საქართველო და ჰამბურგი, ვფიქრობ მრავლის მთქმელია.
მადლობა მას ამ გაზიარებისათვის!
მარიკა ლაფაური
15 ივნისი, 2017

მთვარისას მასპინძლობა, ინიციატივა - ევროპაში თავისუფალი მიმოსვლა საქართველოს ახალგაზრდებისათვის - გაიზიარეს ჰამბურგელმა ქართველებმა:
ნინო ჯიაძე, ირინა აბესაძე, ხათუნა წერეთელი, ქეთი ტუხიაშვილი, თამარ ხუბულავა, ქეთი ნიშნიანიძე,  ნათია ჰახმან-ქუთელია, ნანა ანდერსონი, თამარა გასვიანი, ქეთი ჩხაიძე, ელენე სამყურაშვილი, თამრიკო გოგიძე, ანა გამდლიშვილი, ხათუნა გლოველი, მარიანა ბედოშვილი, მანანა ცაგარეიშვილი, მანჩო კაჭარავა, ნათია აზარაშვილი, მაია ფრიზენი, ზურა დვანაძე, სალომე კვინიტაძე, ნანული ჩხეიძე.

Mittwoch, 17. Mai 2017

ჩვენი ხვალინდელი დღე - ნატალია საცის თეატრი ბავშვებისათვის

ავტორი: მარიკა ლაფაური

ნატალია საცი - მსოფლიოში პირველი საბავშვო თეატრისა და საბავშვო ოპერის შემქნელი. ოტო კლემპერერის მიწვევით ოპერის პირველი რეჟისორი ქალი და სხვადასხვა თეატრალური ინოვაციების ავტორი. თემაში განხილულია ნატალია საცის პორტრეტი პოსტრევოლუციურ და საბჭოთა ისტორიულ კონტექსტში.

ციტატებს კითხულობენ: 
რუსიკო ტაბატაძე, ვარლამ კორშია, თორნიკე ბერიშვილი, ანა მარგველაშვილი, ოლგა კეტოუნენ, დათა ლაფაური, ნინო ბაქრაძე-პრიმაკოვი, ალბერტ ზლუტცკი, ფოლკერ ბურკი, ირინა აბესაძე.

მადლობას ვუხდი
ნატალია საცის სახელობის თეატრს, ყველა მონაწილეს და
ლილე ფილფანს.

თემაში ნახსენები სახელების რეგისტრი:
აიზენშტაინ, სერგეი; აიზინგერ, ირენე; აინშტაინ, ალბერტ; ამირეჯიბი, ჭაბუა; ბაბელი, ისააკ; ბაისეიტოვა, კულიაშ;
ბასალდუა, ჰექტორ; ბაუერ, ვლადიმერ; ბაუმან, ნიკოლაი;
ბიზე, ჟორჟ; ბრიანცევ, ალექსანდრე; გალეფი, კარლო;
გილელს, ემილ; გოლც, გეორგ; გრეიგ, გორდონ; გრეჩანინოვ, ალექსანდრე; დელაკროზე ჟაკ; დომგრაფ-ფასსბენდერ, ვილი; დულბერ, ევალდ; დუტრო, რონალდ; ენდერს, ვერნერ; ვაგნერ რიხარდ; ვაილ, კურტ; ვაიცერ, ისრაილ; ვალინ, ნინონ; ვახტანგოვ, ევგენი; ველიკანოვ, ალექსანდრე; ვერდი, ჯუზეპე; ვერნადსკი, ვლადიმირ; ვოლგუსტ, ელენე;
ზინოვიევ, ალექსანდრე; იტკინ, ისააკ; კაბალევსკი, დმიტრი;
კაჩალოვ, ვასილი; კერსავინა, თამარა; კიპნი, ალექსანდერ;
კლემპერერ, ოტო; კოლცოვ, მიხაელ; კომენიუს, იოჰან;
კონსტანტინე, სტანისლავსკი; კოშეც, ნინა; კრასინ, მიხაელ;
კრენ, ფრინ; კულმან, შარლ; ლაკსერმან, შურა;
ლეიდერ, ფრიდა; ლენინი; ლიბერმან, ალექსი; ლიბერმან, სიმონ; ლუნაჩარსკი, ანატოლი; მანახოვ, მიხაელ; მარშაკ, ნიკოლაი; მარშაკ, სამუილ; მარჯანიშვილი, კოტე;
მაქსიმ გორკი; მეიერხოლდ, ვსევოლოდ; მელხიორ, ლაურიც;
მეტერლინკ, მორის; მორდკინ, მიხაილ; მოსკვინ, ივან; ნეჟდანოვა, ანტონინა; ნეჰელ, კაროლა; ნოვალისი; ობორინ, ლევ; ოსტენ, მარია; ოტტო, თეო; პასკარ, ჰენრიეტა; პეპერ, უვე; პისკატორ, ერვინ; პოლივინკინ, ლეონიდ; პონს, ლილი; პროკოფიევ, სერგეი; რაინჰარდტ, მაქს; რახმანინოვ, სერგეი; რიმსკი-კორსაკოვ, ნიკოლაი; როდჩენკო, ალექსანდრე; რუბინ, ვლადიმირ; საც-კარპოვა, როქსანასაც, იგორ; საც, ილია; სებასტიან, ჟორჟ; სვანიძე, ალიოშა; სვეტლოვ, მიხეილ; სმოირო, ედუარდ; სობინოვ, ლეონიდ;
სპესივცევა, ოლგა; სტრავინსკი, იგორ; სჩასტნაია ანა;
ტარასოვა, ოლგა; ტილინგ, ჰერმან; ტოლსტოი, ლევ;
ულანოვა, გალინა; ფელზენშტაინ, ვალტერ; ფიოდოროვ, ნიკოლაი; ფოკინი, მიხაილ; შალიაპინ, ფიოდორ; შიპა, ტიტო; შოსტაკოვიჩ, დმიტრი; შტრაუს, რიხარდ; ჩაადაევ, პეტრე; ჩეხოვ, ანტონ; ჩეხოვ, მიხაელ; ციალკოვსკი, კონსტანტინე; ჭიჭინაძე, ლელო; ხრენიკოვ, ტიხონ; ჰემინგუეი, ერნესტ;

ლკ